Рекомендации по написанию текста петиции

По нашим наблюдениям при составлении петиций-обращений в интернете люди чаще всего сталкиваются с двумя типовыми проблемами – это юридически неправильное оформление обращения, а также подписей к нему, и слишком размытый или эмоциональный текст петиции-обращения. Если первую проблему разрешает сам механизм работы сайта Petitions.by в автоматическом режиме, то со второй все гораздо сложнее – пользователи сайта порой начинают кампанию по сбору подписей под сырым и плохо составленным текстом обращения. К сожалению, практика показывает, что такие петиции-обращения обречены на провал и отписки со стороны чиновников.

Если Вы хотите увеличить шансы на успешное рассмотрение вашего обращения и на самом деле что-то изменить или на что-то повлиять, то советуем ознакомиться с нашими рекомендациями.

Пару слов о белорусском законодательстве «Об обращениях граждан и юридических лиц»

Наше законодательство предусматривает право граждан Республики Беларусь на обращение в организации путем подачи письменных, электронных или устных обращений:

  • письменное обращение – обращение заявителя, изложенное в письменной форме, в том числе замечания и (или) предложения, внесенные в книгу замечаний и предложений;
  • устное обращение – обращение заявителя, изложенное в ходе личного приема;
  • электронное обращение – обращение заявителя, поступившее на адрес электронной почты организации либо размещенное в специальной рубрике на официальном сайте организации в глобальной компьютерной сети Интернет.

Все три вида обращений юридически равноценны. Это означает, что электронная петиция-обращение, поданная через сайт Petitions.by, имеет такую же силу, как и устное или письменное обращение.

Также законодательство разделяет все обращения на три вида:

  • заявление – ходатайство о содействии в реализации прав, свобод и (или) законных интересов заявителя, не связанное с их нарушением, а также сообщение о нарушении актов законодательства, недостатках в работе государственных органов, иных организаций (должностных лиц), индивидуальных предпринимателей;
  • предложение – рекомендация по улучшению деятельности организаций, индивидуальных предпринимателей, совершенствованию правового регулирования отношений в государственной и общественной жизни, решению вопросов экономической, политической, социальной и других сфер деятельности государства и общества;
  • жалоба – требование о восстановлении прав, свобод и (или) законных интересов заявителя, нарушенных действиями (бездействием) организаций, граждан, в том числе индивидуальных предпринимателей.

При выборе госоргана, которому Вы хотите адресовать свою петицию-обращение, стоит начинать с самого низкого уровня, так предписывает законодательство. Поэтому нет смысла сразу писать в министерство, если Ваш вопрос еще не рассматривался на уровне исполкома – только потеряете время на перенаправление обращения в нижестоящий орган. Если же Ваш вопрос ранее рассматривался нижестоящим органом, то при обращении в вышестоящий необходимо приложить копию ранее полученного ответа или выбрать родительскую на сайте Petitions.by, тогда оснований спускать обращение ниже не будет.

Теперь о самом тексте петиции-обращения.

Для формирования полноценного текста пользуйтесь алгоритмом и последовательно раскрывайте суть вашей петиции-обращения, отвечая себе на следующие вопросы:

  1. В чем заключается проблема, которая, по моему мнению, требует решения?
  2. Что я предлагаю (прошу у госоргана) сделать, чтобы ее решить? Каким будет результат от реализации моих предложений (требований)?
  3. Какие у меня есть факты и другая вспомогательная информация, подтверждающие актуальность проблемы?

ВАЖНО: в соответствии со ст. 14 Закона «Об обращениях граждан и юридических лиц» при отсутствии в обращениях каких-либо рекомендаций, требований, ходатайств, сообщений о нарушении актов законодательства, недостатках в работе организаций либо при наличии в них только благодарности такие обращения принимаются к сведению и ответы на них не направляются.

Кроме того, чтобы Ваше обращение не оставили без рассмотрения по формальному признаку, следует воздерживаться от написания петиций, состоящих из лозунгов. Например, «хватит это терпеть!», «достали мучить народ!», «гады, вы за все ответите!».

Также не стоит включать в текст петиции призывы, не обращенные к госоргану, в который она направляется. Например, «люди, да что же это творится!» «народ, налетай, подписывай», «поможем всем миром».

Для лозунгов и призывов мы специально предусмотрели поле «Краткое описание проблемы». Пользуйтесь и продвигайте Вашу идею!

Категорически не допускается употребление в обращениях нецензурных либо оскорбительных слов или выражений. Также запрещено размещение клеветы, унижения чести, достоинства, деловой репутации физических лиц, умаления деловой репутации организаций и т. п., материалов порнографического характера, информации, которая направлена на свержение либо насильственное изменение конституционного строя, нарушение целостности и безопасности государства, пропаганду войны, насилия, разжигание национальной, религиозной и расовой вражды, иной информации, которая может причинить ущерб правам и законным интересам граждан.

Соблюдение этих нехитрых рекомендаций позволит Вам увеличить шансы на успешное рассмотрение вашего обращения.

Желаем всем удачи!

Паводле нашых назіранняў падчас стварэння петыцый­зваротаў у інтэрнэце людзі часцей за ўсё сутыкаюцца з дзвюма тыповымі праблемамі — гэта юрыдычна няправільнае афармленне звароту, а таксама подпісаў да яго, і занадта размыты ці эмацыйны тэкст петыцыі­звароту. Калі першую праблему вырашае сам механізм працы сайта Petitions.by у аўтаматычным рэжыме, то з другой усё значна складаней — карыстальнікі сайта часам пачынаюць кампанію па зборы подпісаў пад сырым і кепска складзеным тэкстам звароту. На жаль, практыка паказвае, што такія петыцыі­звароты вырачаныя на правал і адпіскі з боку чыноўнікаў.

Калі Вы хочаце павялічыць шанцы на паспяховы разгляд вашага звароту і насамрэч нешта змяніць ці на штосьці паўплываць, то раім вам азнаёміцца з нашымі рэкамендацыямі.

Колькі слоў пра беларускае заканадаўства «Аб зваротах грамадзян і юрыдычных асоб»

Нашае заканадаўства прадугледжвае права грамадзян Рэспублікі Беларусь на зварот у арганізацыі шляхам падачы пісьмовых, электронных ці вусных зваротаў:

  • пісьмовы зварот – зварот заяўніка, выкладзены ў пісьмовай форме, у тым ліку заўвагі і (ці) прапановы, унесеныя ў кнігу заўвагаў і прапаноў;
  • вусны зварот – зварот заяўніка, выкладзены падчас асабістага прыёму;
  • электронны зварот – зварот заяўніка, што прыйшоў на адрас электроннай пошты арганізацыі альбо размешчаны ў спецыяльнай рубрыцы на афіцыйным сайце арганізацыі ў глабальнай кампутарнай сетцы Інтэрнэт.

Усе тры віды зваротаў юрыдычна раўнацэнныя. Гэта значыць, што электронная петыцыя­зварот, пададзеная праз сайт Petitions.by, мае такую ж сілу, як і вусны ці пісьмовы зварот.

Таксама заканадаўства падзяляе ўсе звароты на тры віды:

  • заява – ходатайство о содействии в реализации прав, свобод и (или) законных интересов заявителя, не связанное с их нарушением, а также сообщение о нарушении актов законодательства, недостатках в работе государственных органов, иных организаций (должностных лиц), индивидуальных предпринимателей;
  • прапанова – рэкамендацыя па паляпшэнні дзейнасці арганізацый, індывідуальных прадпрымальнікаў, удасканаленні прававога рэгулявання адносінаў у дзяржаўным і грамадскім жыцці, вырашэнні пытанняў эканамічнай, палітычнай, сацыяльнай і іншых сфераў дзейнасці дзяржавы і грамадства;
  • скарга – патрабаванне пра аднаўленне правоў, свабод і (або) законных інтарэсаў заяўніка, парушаных дзеяннямі (бяздзеяннем) арганізацый, грамадзян, у тым ліку індывідуальнымі прадпрымальнікамі.

Падчас выбару дзяржоргана, якому Вы хочаце адрасаваць сваю петыцыю­зварот, варта пачынаць з самага нізкага ўзроўню, так вызначана заканадаўствам. Таму няма сэнсу адразу пісаць у міністэрства, калі Ваша пытанне яшчэ не разглядалася на ўзроўні выканкама — толькі страціце час на перанакіраванне звароту ў ніжэйшы орган. Калі ж Вашае пытанне раней разглядалася ніжэйшым органам, то падчас звароту ў вышэйшы неабходна прыкласці копію раней атрыманага адказу ці выбраць бацькоўскую на сайце Petitions.by, тады падстаў спускаць зварот ніжэй не будзе.

Цяпер пра сам тэкст петыцыі-­звароту.

Для фармавання паўнавартаснага тэксту карыстайцеся алгарытмам і паслядоўна раскрывайце сутнасць вашай петыцыі­звароту праз адказы на наступныя пытанні:

  1. У чым палягае праблема, якая, на Вашу думку, патрабуе рашэння?
  2. Што я прапаную (прашу ў дзяржоргана) зрабіць, каб яе вырашыць? Якім будзе вынік ад рэалізацыі маіх прапаноў (патрабаванняў)?
  3. Якія ў мяне ёсць факты і іншая дапаможная інфармацыя ў пацверджанне актуальнасці праблемы?

ВАЖНА: у адпаведнасці з артыкулам 14 Закона «Пра звароты грамадзян і юрыдычных асоб» пры адсутнасці ў звароце якіх­кольвек рэкамендацый, патрабаванняў, хадайніцтваў, паведамленняў пра парушэнне актаў заканадаўства, недахопы ў працы арганізацый альбо пры наяўнасці ў іх толькі падзякі такія звароты прымаюцца да ведама і адказы на іх не накіроўваюцца.

Апроч таго, каб Ваш зварот не пакінулі без разгляду паводле фармальнай прыкметы, варта ўстрымлівацца ад напісання петыцый, якія складаюцца з лозунгаў. Напрыклад, «досыць гэта трываць!», «годзе мучыць народ!», «гады, вы за гэта адкажаце!».

Гэтаксама не варта ўключаць у тэкст петыцыі заклікі, не звернутыя да дзяржоргана, у які яна скіроўваецца. Напрыклад, «людзі, ды што ж гэта дзеецца!», «народ, налятай, падпісвай», «дапамагай ўсе, хто можа!».

Для лозунгаў і заклікаў мы адмыслова прадугледзелі поле «Сціслае апісанне праблемы». Карыстайцеся і прапагандуйце Вашу ідэю!

Катэгарычна не дапускаецца выкарыстанне ў зваротах нецэнзурных ці абразлівых слоў або выразаў. Таксама забаронена размяшчэнне паклёпу, прыніжэння гонару, годнасці, дзелавой рэпутацыі фізічных асоб, прыніжэння дзелавой рэпутацыі арганізацый і да т. п., матэрыялаў парнаграфічнага характару, інфармацыі, скіраванай на зрынанне альбо гвалтоўную змену канстытуцыйнага ладу, парушэнне цэласнасці і бяспекі дзяржавы, прапаганду вайны, гвалту, распальванне нацыянальнай, рэлігійнай і расавай варажнечы, іншай інфармацыі, якая можа ўчыніць шкоду правам і законным інтарэсам грамадзян.

Датрыманне гэтых простых рэкамендацый дазволіць Вам павялічыць шанцы на паспяховы разгляд вашага звароту.

Зычым усім удачы!